چگونه گوشی اندرویدی خود را به ابزار سنجش صدا، نور و دما تبدیل کنیم؟ – پامپا
بیشتر ما از گوشیهای اندرویدی خود تقریباً هر روز برای کارهای مشابه و تکراری استفاده میکنیم؛ کارهایی مثل گشتوگذار در شبکههای اجتماعی، تماشای ویدیوها، بازی کردن و همچنین پیام دادن یا چت کردن با دیگران. این استفادههای روتین و روزمره باعث شده بسیاری از قابلیتهای پنهان و پیشرفته این دستگاهها اصلاً مورد توجه قرار نگیرند یا حتی از وجودشان خبر نداشته باشیم.
آنچه خیلی از افراد نمیدانند این است که گوشیهای هوشمند امروزی فقط برای سرگرمی یا ارتباطات ساده طراحی نشدهاند، بلکه درون آنها مجموعهای از حسگرهای بسیار دقیق و پیشرفته قرار دارد. این حسگرها میتوانند فراتر از کاربردهای معمولی مانند مسیریابی GPS عمل کرده و اطلاعات متنوعی از محیط اطراف جمعآوری کنند. در واقع، این سنسورها به گوشی شما اجازه میدهند تا رفتار محیطی، حرکت، نور، صدا و حتی تغییرات فیزیکی را تا حدی تشخیص دهد.
نکته جالب اینجاست که اگر از برنامهها و ابزارهای مناسب استفاده کنید، میتوانید همین حسگرهای داخلی را به ابزارهای اندازهگیری بسیار کاربردی تبدیل کنید. به این ترتیب گوشی شما دیگر فقط یک وسیله ارتباطی یا سرگرمی نخواهد بود، بلکه میتواند نقش یک ابزار چندکاره را هم ایفا کند؛ ابزاری که در موقعیتهای مختلف به شما کمک میکند اندازهگیریهای ساده یا حتی نسبتاً دقیق انجام دهید و کاربردهای جدیدی را در اختیار داشته باشید.
گوشی اندرویدی شما بیشتر از تصورتان حسگر دارد!
سختافزارهای لازم از قبل در داخل دستگاه تعبیه شدهاند
گوشیهای هوشمند اغلب با کامپیوترها مقایسه میشوند و در بسیاری از موارد این مقایسه کاملاً منطقی به نظر میرسد، چون هر دو از پردازنده، حافظه و انواع سختافزارهای مشابه برای اجرای برنامهها استفاده میکنند. اما واقعیت این است که تلفنهای همراه در بعضی جنبهها حتی از یک لپتاپ یا کامپیوتر رومیزی معمولی هم پیشرفتهتر هستند، و این برتری تا حد زیادی به دلیل وجود مجموعه گستردهای از حسگرهاست که به صورت داخلی در آنها تعبیه شده است. این حسگرها به گوشی اجازه میدهند محیط اطراف و وضعیت فیزیکی کاربر را با دقت بالا درک کند.
برای مثال، شتابسنج حرکات و جهتگیری دستگاه شما را تشخیص میدهد. احتمالاً شما از قبل با بسیاری از کاربردهایی که این حسگر دارد آشنا هستید، حتی اگر به صورت مستقیم به آن توجه نکرده باشید. این حسگر میزان شتاب در هر جهت را اندازهگیری میکند، به همین دلیل مسئول چرخش خودکار صفحهنمایش، شمارش قدمها در اپلیکیشنهای سلامت و همچنین تشخیص حرکت در بازیهای مسابقهای است. در واقع بسیاری از تجربههای تعاملی شما با گوشی بدون وجود این حسگر عملاً غیرممکن یا بسیار محدود میشد.
شتابسنج به تنهایی کار نمیکند، بلکه همراه با ژیروسکوپ (حسگر مربوط به چرخش زاویهای و تغییر جهت دقیق دستگاه) و مغناطیسسنج (حسگر تشخیص میدانهای مغناطیسی و جهتیابی نسبت به زمین) یک سیستم هماهنگ و دقیق را تشکیل میدهد. این سه حسگر در کنار هم باعث میشوند دستگاه بتواند حرکت شما را در فضای واقعی به شکلی دقیق و قابل اعتماد تشخیص دهد. بدون وجود این حسگرها، سیستم GPS گوشی در برنامههایی مانند Google Maps برای تشخیص اینکه دقیقاً به کدام سمت در حال حرکت هستید یا فلش آبی مسیر شما به چه جهتی اشاره میکند، با مشکل جدی مواجه میشد و دقت آن به شدت کاهش پیدا میکرد.
علاوه بر این مجموعه پیشرفته از حسگرها، گوشی شما به چند حسگر قدرتمند دیگر نیز مجهز است که ممکن است در نگاه اول چندان به چشم نیایند. برای نمونه، میکروفون تنها یک ابزار ساده برای تماس صوتی نیست، بلکه در واقع یک حسگر آکوستیک بسیار حساس محسوب میشود که میتواند صداها و ارتعاشات محیط اطراف را با جزئیات قابل توجهی دریافت و تحلیل کند.
اگر از برنامههای مناسب استفاده کنید که بتوانند دادههای خام این حسگرها را استخراج کنند، میتوانید انواع مختلفی از اطلاعات مربوط به محیط اطراف خود را اندازهگیری و بررسی کنید. این دادهها میتوانند شامل حرکت، صدا، جهت، و حتی برخی ویژگیهای فیزیکی محیط باشند که معمولاً به صورت مستقیم در اختیار کاربر قرار نمیگیرند، اما در پشت صحنه نقش مهمی در عملکرد هوشمند گوشی دارند.
گوشی خود را به یک صداسنج جیبی تبدیل کنید
اندازهگیری شدت صدای محیط به کمک میکروفون
اگر همیشه دوست داشتید میزان بلند بودن صداهای مختلف را اندازهگیری کنید اما ابزار مناسبی در اختیار نداشتید، خبر خوب این است که اپلیکیشنهای سنجش صدا مانند Sound Meter میتوانند گوشی شما را به یک صداسنج قابل حمل تبدیل کنند. این نوع برنامهها بدون نیاز به دستگاههای تخصصی، امکان تخمین شدت صدا را در اختیار شما قرار میدهند.
این اپلیکیشن شدت صداهای محیط را که توسط میکروفون گوشی دریافت میشود بر حسب دسیبل (dB) و به صورت لحظهای محاسبه و نمایش میدهد. علاوه بر این، زمانی که صدا کم یا زیاد میشود، یک نمایش بصری ساده نشان میدهد تا راحتتر وضعیت را بفهمید. همچنین معمولاً نموداری در اختیار شما قرار میگیرد که شامل مقادیر حداقل، حداکثر و میانگین شدت صدا در یک بازه زمانی مشخص است.
شما میتوانید از این برنامه برای اندازهگیری صداهای مختلف در موقعیتهای گوناگون استفاده کنید. برای مثال، اگر ماشین ظرفشویی جدیدی خریدهاید که در تبلیغات به عنوان «بسیار بیصدا» معرفی شده اما احساس میکنید از مدل قبلی شما پرصداتر است، میتوانید گوشی را در یک نقطه ثابت قرار دهید و هر دو دستگاه را به صورت جداگانه روشن کنید تا تفاوت میزان صدا را اندازهگیری کنید. یا مثلاً میتوانید از این روش برای مقایسه صدای کامپیوتر، قبل و بعد از نصب فنهای جدید استفاده کنید تا ببینم آیا تغییر محسوسی ایجاد شده است یا نه.
گاهی نیز فقط میخواهید مطمئن شوید صدایی که تولید میکنید از حدی بالاتر نرفته که ممکن است باعث ناراحتی یا شکایت همسایهها شود؛ معمولاً این محدوده چیزی حدود 80 تا 90 دسیبل در نظر گرفته میشود. حتی در محیط کار هم اگر بحثی درباره میزان صدای یک وسیله یا شرایط محیطی پیش بیاید، میتوانید از این اپلیکیشن استفاده کنید و به شکل دقیقتری نشان دهید مثلاً صدای کیبورد یا سایر تجهیزات چقدر است.
در مجموع، اپلیکیشنهایی مانند Sound Meter جایگزین بسیار خوبی برای دستگاههای ارزان قیمت سنجش صدا هستند که در فروشگاههایی مانند آمازون فروخته میشوند. اگر قبلاً قصد خرید چنین دستگاههایی را برای تنظیم یا بررسی تجهیزات صوتی مانند سیستم موسیقی یا اسپیکرهای سینمای خانگی داشتید، استفاده از این اپها میتواند باعث صرفهجویی در هزینه شما شود. البته، باید در نظر داشت که دقت آنها به اندازه تجهیزات تخصصی نیست، اما برای استفادههای روزمره و عمومی کاملاً مناسب هستند.
با این حال، باید توجه داشت که این اپلیکیشنها برای میکروفون خاص گوشی شما به صورت دقیق کالیبره نشدهاند، بنابراین نقطه مرجع دقیقی ندارند و تنها میتوانند تخمینی کلی از میزان بلندی صدا ارائه دهند. اگر به نتایج دقیقتری نیاز دارید، بهتر است از میکروفونهای USB-C کالیبره شده مانند Dayton Audio iMM-6C استفاده کنید که همراه با فایلهای کالیبراسیون اختصاصی عرضه میشوند تا دقت اندازهگیری به حداکثر برسد.
همچنین باید به این نکته مهم توجه کرد که حتی با وجود یک میکروفون خوب، گوشی موبایل نمیتواند جایگزین دستگاههای حرفهای و کالیبره شده سنجش صدا باشد که قیمت آنها ممکن است به صدها یا حتی هزاران دلار برسد. اگر برای محیطهای صنعتی، کارخانهها یا پروژههای ساختمانی به اندازهگیری دقیق نویز برای رعایت استانداردهای ایمنی و قانونی نیاز دارید، باید حتماً از تجهیزات تخصصی و استاندارد استفاده کنید.
حسگر نور گوشی شما میتواند سطح روشنایی را تخمین بزند
ابزاری کوچک اما شگفتانگیز و بسیار کاربردی
نورسنج دستگاهی تخصصی است که میزان نور محیط را اندازهگیری کرده و آن را بر حسب لوکس (lux) نمایش میدهد. اما وقتی گوشی شما از قبل به یک حسگر نور داخلی مجهز است، چرا باید برای خرید چنین دستگاهی هزینه جداگانه پرداخت کنید؟
تقریباً تمام گوشیهای مدرن از یک حسگر نور محیطی استفاده میکنند تا میزان روشنایی اطراف را تشخیص دهند و بر اساس آن، روشنایی صفحهنمایش را به صورت خودکار تنظیم کنند. با این حال، شما میتوانید با استفاده از یک اپلیکیشن مخصوص نورسنج (Light Meter)، به دادههایی که این حسگر جمعآوری میکند دسترسی پیدا کنید و آنها را به صورت قابل مشاهده ببینید.
یکی از کاربردهای بسیار مفید این اپلیکیشن، بررسی میزان روشنایی فضاهای مختلف خانه یا محل کار است. برای مثال، این برنامه معمولاً پیشنهاد میکند که فضاهایی مانند کتابخانه، دفتر کار یا کارگاه باید حدود 500 تا 750 لوکس روشنایی داشته باشند تا بتوانید بدون فشار آوردن به چشمها به راحتی کار یا مطالعه کنید. در مقابل، برای فضاهایی مانند راهروها یا راهپلهها، معمولاً حداقل حدود 100 لوکس نور توصیه میشود تا حرکت در شب ایمنتر و راحتتر باشد.
همچنین میتوانید از این اپلیکیشن برای بررسی میزان نوری که به گیاهان خانگی شما میرسد استفاده کنید. با اندازهگیری دقیقتر نور محیط، میتوانید شرایط را به گونهای تنظیم کنید که رشد گیاهان بهتر و سالمتر انجام شود، مثلاً با جابهجا کردن گلدان یا تغییر منبع نور.
مانند اپلیکیشنهای سنجش صدا، برنامه نورسنج نیز میزان روشنایی را به صورت لحظهای و زنده نمایش میدهد و در کنار آن چند مقدار مرجع ارائه میکند تا بهتر بتوانید عددها را تفسیر کنید و بفهمید که هر فضا در چه وضعیتی قرار دارد و چه میزان نور برای آن مناسب است.
اگر احساس کردید که نتایج دقیق نیستند، معمولاً یک ابزار کالیبراسیون داخلی در برنامه وجود دارد که به شما اجازه میدهد مقادیر نمایش داده شده را با یک نورسنج واقعی تنظیم و هماهنگ کنید. با این حال، باید در نظر داشت که مقادیر پیشفرض معمولاً از قبل تا حد زیادی دقیق هستند، چون حسگرهای گوشی در کارخانه کالیبره میشوند و برای استفادههای روزمره دقت قابل قبولی دارند.
گوشی شما حتی میتواند دمای داخل خانه را هم تخمین بزند
دقیق نیست، اما تا حدی قابل قبول است
گاهی تشخیص اینکه یک اتاق گرم است یا خنک، بدون داشتن دماسنج کار سادهای نیست. برای مثال ممکن است در حال سفر باشید و نتوانید دقیق بفهمید ترموستاتی که تنظیم کردهاید درست کار میکند یا نه، چون آن را روی دمایی تنظیم کردهاید که معمولاً استفاده نمیکنید، اما با این حال احساس میکنید فضا همچنان بیش از حد گرم یا سرد است. در چنین شرایطی، نبود یک ابزار اندازهگیری مناسب میتواند باعث سردرگمی شود.
برای حل همین مشکل، اپلیکیشنهایی مانند Real Thermometer طراحی شدهاند. این برنامه با استفاده از یک الگوریتم مبتنی بر هوش مصنوعی تلاش میکند دمای محیط داخلی را با کمک حسگرهای دمای داخل گوشی تخمین بزند. هدف این است که بدون نیاز به دماسنج فیزیکی، یک عدد تقریبی از دمای اتاق در اختیار شما قرار بگیرد.
این اپلیکیشن ادعا میکند که میتواند دما را با دقت حدود 1 درجه سانتیگراد اندازهگیری کند. اما در آزمایشی که با دو دماسنج ارزان قیمت انجام شد، اختلاف نتایج معمولاً بیشتر در حدود ۲ تا ۳ درجه سانتیگراد یا حدود 4 تا 6 درجه فارنهایت بوده است؛ اختلافی که در برخی شرایط میتواند قابل توجه باشد، به خصوص زمانی که به دقت بالا نیاز دارید.
متأسفانه این نوع اپلیکیشنها معمولاً به اندازه ابزارهایی مانند سنجش صدا یا نور دقیق نیستند. دلیل اصلی این موضوع این است که حسگرهایی که در گوشی برای این کار استفاده میشوند اصولاً برای بررسی دمای داخلی خود دستگاه طراحی شدهاند، نه دمای واقعی محیط اطراف. به همین خاطر، دمای گوشی میتواند تحت تأثیر شرایط مختلف به شدت تغییر کند؛ مثلاً هنگام شارژ شدن یا استفاده سنگین گرمتر میشود، یا حتی در برخی شرایط نسبت به محیط اطراف خنکتر است. همین موضوع باعث میشود نتیجه اندازهگیریها دچار خطا و انحراف شود.
بنابراین، اگر از گوشیهایی مانند سری پیکسل گوگل که به حسگر دمای اختصاصی مجهز هستند استفاده نمیکنید، بهتر است برای تنظیم دقیق ترموستات خانه، خیلی به این اپلیکیشنها برای اندازهگیری دما اعتماد نکنید و آنها را صرفاً به عنوان یک ابزار تخمینی در نظر بگیرید.
کاوش ابزارهای پنهان در مجموعه حسگرهای گوشی شما
گوشی شما میتواند انواع مختلفی از کمیتها را اندازهگیری کند که احتمالاً تا حالا حتی به امتحان کردن آنها فکر هم نکردهاید. علاوه بر مواردی که در بالا گفته شد، از گوشی میتوان به عنوان بارومتر، تراز بنایی، نقاله، متر اندازهگیری و حتی دستگاه پیدا کردن تیرهای داخل دیوار هم استفاده کرد! اگر دوست دارید با این موارد هم آشنا شوید حتماً در بخش نظرات مطرح کنید تا در مورد آنها هم آموزشهای لازم را منتشر کنیم.
